Kedi ve Köpekler İçin Zehirli Yiyecekler ve Bitkiler: Evdeki Gizli Tehlikeler
Çikolata, üzüm, soğan, ksilitol, zambak... Kedi ve köpekler için tehlikeli yiyecekleri, ev bitkilerini, ilaçları ve zehirlenme şüphesinde yapılacakları tek rehberde topladık.
Evinizdeki pek çok sıradan yiyecek, bitki ve ilaç kedi ve köpekler için ciddi tehlike oluşturabilir. ASPCA, Purdue Üniversitesi ve Pet Poison Helpline gibi kaynaklara dayanarak en sık karşılaşılan kedi ve köpekler için zehirli yiyecekleri ve bitkileri tek listede topladık.
Acil durum: Dostunuzun zehirli bir şey yediğinden şüpheleniyorsanız beklemeyin; hemen veteriner hekiminizi ya da 7/24 açık bir veteriner kliniğini arayın.
Kedi ve köpekler için zehirli yiyecekler
Yiyecek | Neden tehlikeli? |
|---|---|
Ksilitol (şekersiz sakız ve şekerlemeler, bazı diş macunları ve unlu mamuller) | Kan şekerinde düşüş ve karaciğer hasarı yapabilir; kusma, halsizlik ve koordinasyon kaybı görülür. |
Üzüm ve kuru üzüm | Köpeklerde böbrek hasarına yol açabilir. |
Çikolata, kahve, kafein | Kusma, ishal, aşırı hareketlilik, kalp ritim bozukluğu, titreme ve nöbet. Bitter ve pişirme çikolatası en tehlikelisidir. |
Soğan, sarımsak, frenk soğanı | Alyuvarlara zarar verip kansızlığa yol açabilir. Kediler daha hassastır. |
Alkol | Kusma, ishal, koordinasyon bozukluğu, titreme, solunum güçlüğü; ağır durumlarda koma ve ölüm. |
Çiğ mayalı hamur | Midede gaz birikimi ve şişme yapar; mayalanma sırasında alkol zehirlenmesi de görülebilir. |
Makadamya fıstığı (köpekler) | Halsizlik, titreme, kusma ve vücut ısısında yükselme; genellikle 12 saat içinde başlar. |
Badem, ceviz, pekan gibi yağlı kuruyemişler | Kusma, ishal ve pankreatit riski. |
Aşırı tuz | Aşırı susama, elektrolit dengesizliği, kusma, ishal, titreme ve nöbet. |
Süt ve süt ürünleri | Laktozu sindiremedikleri için ishal ve sindirim sorunları. |
Çiğ et ve yumurta | Salmonella ve E. coli gibi bakteri riski. |
Kemikler | Sindirim yolunda yaralanma ya da tıkanmaya yol açabilir; ameliyat gerekebilir. |
Kediler için en tehlikeli bitki: Zambak
Lilium cinsi zambaklar (Asya zambağı, Paskalya zambağı, Stargazer, kaplan zambağı gibi) ve gün zambakları kediler için son derece zehirlidir. Purdue Üniversitesi Veteriner Fakültesine göre:
Bitkinin tamamı zehirlidir: yaprak, sap, çiçek ve polen. Zambak duran vazonun suyu bile tehlikelidir.
Kedi, tüylerine bulaşan poleni yalayarak bile zehirlenebilir.
Zehirlenme akut böbrek yetmezliğine yol açabilir. İlk belirtiler halsizlik, salya, kusma ve iştahsızlıktır.
Tedavi 18 saat ya da daha fazla gecikirse böbrek hasarı genellikle geri dönüşsüz olur.
Köpeklerde zambak mide rahatsızlığı yapabilir ama böbrek yetmezliğine yol açmaz. Kedi olan bir evde zambak bulundurmamak en güvenli yoldur.
Zehirli olabilecek diğer ev bitkileri
Bitki | Olası belirtiler |
|---|---|
Sago palmiyesi (Cycas) | Kusma, ishal; bazı durumlarda karaciğer yetmezliği ve ölüm. |
Difenbahya | Ağız ve dilde ciddi şişlik, yutma ve nefes almada güçlük. |
Salon sarmaşığı (Pothos) | Ağız, dil ve dudaklarda tahriş, salya, kusma, nefes güçlüğü. |
Aloe vera | Çiğnendiğinde kusma, ishal, titreme. |
Para ağacı / Yeşim bitkisi (Crassula) | Kusma, kalp atışında yavaşlama. |
Kaladyum (fil kulağı) | Ağızda yanma ve şişlik, salya, kusma. |
Dracaena (mısır bitkisi) | Kusma, iştahsızlık; kedilerde nefes güçlüğü ve hızlı kalp atışı. |
Süs kuşkonmazı | Tekrarlanan temasta ciltte tahriş; meyveleri kusma ve ishal yapabilir. |
İnsan ilaçları da zehirlidir
İngiltere merkezli PDSA, ilaç dolabındaki ağrı kesicilerin evcil hayvan zehirlenmelerinde ilk sıralarda olduğunu bildiriyor. Parasetamol kediler için özellikle zehirlidir; ibuprofen ve naproksen gibi ağrı kesiciler köpeklerde ölümcül zehirlenmelere yol açmıştır.
Veteriner hekim önermedikçe hiçbir insan ilacını vermeyin.
İlaçları kilitli ya da ulaşamayacakları bir dolapta saklayın.
Zehirlenme şüphesinde ne yapmalı?
Hemen veteriner hekimi arayın. Belirtilerin başlamasını beklemeyin.
Veteriner söylemeden kusturmaya çalışmayın. Bazı maddeler geri gelirken daha fazla zarar verir. Kedilerde evde kusturma asla denenmemelidir.
Süt, yağ ya da tuz gibi ev çözümleri vermeyin. Bunlar işe yaramaz, bazıları durumu kötüleştirir.
Ambalajı ya da bitkiden bir parçayı yanınıza alın ve ne kadar yediğini not edin. İçerik ve miktar tedaviyi belirler.
Veteriner riskin geçtiğini söyleyene kadar dostunuzu gözetim altında tutun.
Evde alabileceğiniz basit önlemler
Çöp kutusunu kapaklı seçin, yiyecekleri tezgâhta ve masada açıkta bırakmayın.
Sakız ve şekersiz ürünleri çanta ve cep gibi ulaşabilecekleri yerlerde unutmayın.
Yeni bir bitki almadan önce kedi ve köpekler için güvenli olup olmadığını kontrol edin.
Misafirlerinize sofradan yiyecek vermemelerini rica edin.
Sık sorulan sorular
Bir parça çikolata köpeğe zarar verir mi?
Risk, çikolatanın türüne ve miktarına bağlıdır; bitter ve pişirme çikolatası en tehlikelisidir. Miktar az görünse bile veteriner hekiminizi arayıp danışın.
Avokado kedi ve köpekler için zehirli mi?
ASPCA, avokadonun asıl olarak kuşlar, tavşanlar ve çiftlik hayvanları için tehlikeli olduğunu, kedi ve köpeklerin başlıca risk grubunda olmadığını belirtir.
Kedi süt içebilir mi?
Kediler ve köpekler laktozu iyi sindiremez; süt ishale yol açabilir. Taze su yeterlidir.
Yeni sahiplendiğiniz yavru için evi güvenli hale getirme önerileri yavru kedi bakımı rehberimizde. Yuva arayan dostlar için Patimel sahiplendirme ilanlarına göz atabilirsiniz.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve tam bir liste değildir; şüphe durumunda her zaman veteriner hekiminize danışın.
